کاربرد سولفات روی برای گوجه فرنگی یکی از راهکارهای مؤثر برای تأمین عنصر روی و بهبود عملکرد محصول است. سولفات روی به عنوان منبع اصلی تأمین روی، کمبود این عنصر را جبران میکند، رشد بوته را تقویت کرده، فتوسنتز را بهبود میبخشد و از ریزش گل و میوه جلوگیری مینماید. مصرف صحیح سولفات روی در خاک یا به صورت محلولپاشی برگی، عملکرد را تا حد قابل توجهی افزایش میدهد و کیفیت میوه را بهتر میکند، به ویژه در خاکهای آهکی یا قلیایی ایران که دسترسی به روی محدود است.
جهت مشاوره برای خرید سولفات روی میتوانید با کارشناسان شیمی تاپ در ارتباط باشید.
چرا گوجه فرنگی به سولفات روی نیاز دارد؟
روی در گوجه فرنگی نقش کلیدی در سنتز پروتئین، تشکیل هورمونهای رشد مانند اکسین و حفظ تعادل هورمونی دارد. این عنصر به فتوسنتز کمک کرده و تولید قندها را تسهیل میکند. بدون روی کافی، گیاه نمیتواند انرژی لازم برای رشد رویشی و زایشی را تأمین کند. در نتیجه، بوته ضعیف مانده، تعداد گل کاهش یافته و میوهدهی افت میکند.
کاربرد سولفات روی برای گوجه فرنگی
- سولفات رو یبرای گوجه فرنگی منبع سریع جذب عنصر روی است و کمبود آن در خاک های آهکی را جبران میکند.
- این عنصر برای سنتز پروتئین، تشکیل کلروفیل و تنظیم هورمون ها ضروری است.
- استفاده از آن باعث افزایش اندازه، تعداد گل و جلوگیری از ریزش میوه میشود.
- کاربرد درست سولفات روی میتواند عملکرد و کیفیت محصول را تا حدود 40% بالا ببرد.
علائم کمبود روی در گوجه فرنگی
کمبود روی ابتدا در برگهای جوان ظاهر میشود زیرا عنصر متحرک کمی در گیاه دارد. علائم رایج عبارتند از:
- کوچک شدن برگها (ریزبرگی) و کوتاه ماندن فاصله میانگرهها که بوته را کوتاه و فشرده نشان میدهد.
- زردی بین رگبرگی (کلروز اینتروئینال) در برگهای بالایی، گاهی با رنگ برنزی یا قهوهای روشن.
- کاهش گلدهی و تشکیل گلهای کوچک یا غیرطبیعی.
- ریزش گل و میوههای کوچک، به ویژه در مراحل اولیه تشکیل میوه.
- کوتاه ماندن بوته کلی و توقف رشد طولی.
این علائم در خاکهای آهکی یا پس از مصرف بیش از حد کود فسفره تشدید میشود. تشخیص زودهنگام با مشاهده برگهای جوان امکانپذیر است.
سولفات روی چیست و چرا بهترین منبع تأمین روی است؟
سولفات روی (ZnSO₄·۷H₂O یا ZnSO₄·H₂O) ترکیبی معدنی با حلالیت بالا است که حدود ۲۱ تا ۳۵ درصد روی خالص ارائه میدهد. این کود به سرعت در آب حل شده و به راحتی توسط ریشه یا برگ جذب میشود. نسبت به کلاتهای روی، قیمت مناسبتری دارد و در خاکهای اسیدی تا خنثی عملکرد عالی نشان میدهد. سولفات روی به دلیل دسترسی سریع، پایداری در مخازن محلولپاشی و اثربخشی بالا در رفع کمبود، انتخاب اول کشاورزان برای گوجه فرنگی است.
جهت اطلاع از قیمت سولفات روی و مشاوره برای خرید با کارشناسان شیمی تاپ در ارتباط باشید.
مقدار مصرف سولفات روی برای گوجه فرنگی
مقدار مصرف بسته به روش، نوع کشت و شدت کمبود متفاوت است. همیشه آزمون خاک و برگ را مبنا قرار دهید.
روش مصرف | مقدار پیشنهادی | زمان مصرف |
خاکی (زمین زراعی) | ۲۰–۴۰ کیلوگرم در هکتار | قبل از کاشت یا پخش سطحی و مخلوط با خاک |
خاکی (گلخانه) | ۱۰–۲۰ کیلوگرم در هکتار | قبل از انتقال نشا یا در بستر |
محلولپاشی برگی | ۲–۳ گرم در لیتر (یا ۲-۳ در هزار) | قبل از گلدهی و ابتدای تشکیل میوه |
محلولپاشی (گلخانهای) | ۱–۲ گرم در لیتر | مرحله رشد رویشی و پیش از گلدهی |
همراه آبیاری | ۵–۱۵ کیلوگرم در هکتار | اوایل رشد رویشی در چند نوبت |
مزایای استفاده از سولفات روی در گوجه فرنگی
- افزایش تعداد گل و میوه و کاهش ریزش آنها.
- بهبود اندازه و یکنواختی میوهها.
- تقویت فتوسنتز و رشد سریعتر بوته.
- افزایش مقاومت به استرس خشکی و بیماریها.
- بهبود کیفیت میوه با افزایش مواد قندی و ویتامینها.
اشتباهات رایج در مصرف سولفات روی
- مصرف بیش از حد که منجر به سمیت روی و زردی برگها میشود.
- ترکیب نامناسب با کودهای قلیایی که باعث رسوب میگردد.
- محلولپاشی در آفتاب شدید یا بارانی که جذب را کم میکند.
- نادیده گرفتن آزمون خاک و مصرف بدون توجه به pH
- استفاده تنها از یک روش (فقط خاکی یا فقط برگی) بدون ترکیب آنها
سوالات متداول
- سولفات روی برای گوجه فرنگی دقیقاً چه نقشی دارد؟
سولفات روی منبع تأمین عنصر روی است که در سنتز پروتئین، تولید هورمونهای رشد مانند اکسین و بهبود فتوسنتز نقش دارد. تأمین کافی روی باعث افزایش گلدهی، جلوگیری از ریزش میوه و بهبود عملکرد نهایی بوته میشود. - بهترین زمان مصرف سولفات روی برای گوجه فرنگی چه زمانی است؟
در مصرف خاکی، بهترین زمان قبل از کاشت یا هنگام آمادهسازی بستر است. در محلولپاشی برگی، مرحله رشد رویشی و قبل از گلدهی یا ابتدای تشکیل میوه بهترین زمان برای جذب مؤثر عنصر روی است.
- مقدار مصرف سولفات روی برای گوجه فرنگی چقدر است؟
در زمین زراعی معمولاً ۲۰ تا ۴۰ کیلوگرم در هکتار به صورت خاکی توصیه میشود. برای محلولپاشی برگی، غلظت ۲ تا ۳ گرم در لیتر (۲–۳ در هزار) مناسب است. در گلخانه میزان مصرف کمتر و کنترلشدهتر انجام میشود. - علائم کمبود روی در گوجه فرنگی چیست؟
ریزبرگی، کوتاه شدن فاصله میانگرهها، زردی بین رگبرگی در برگهای جوان، کاهش گلدهی و ریزش میوههای تازه تشکیلشده از مهمترین نشانههای کمبود روی هستند. این مشکل در خاکهای آهکی شایعتر است. - آیا مصرف بیش از حد سولفات روی خطرناک است؟
بله. مصرف بیش از اندازه میتواند باعث مسمومیت روی، زردی برگها و اختلال در جذب سایر عناصر مانند آهن شود. رعایت دوز توصیهشده و انجام آزمون خاک پیش از مصرف ضروری است. - چرا در خاکهای آهکی کمبود روی بیشتر دیده میشود؟
در خاکهای آهکی و با pH بالا، عنصر روی به شکل غیرقابل جذب در میآید و دسترسی ریشه به آن کاهش مییابد. به همین دلیل استفاده از سولفات روی بهصورت هدفمند در این نوع خاکها اهمیت بیشتری دارد.
