تگزاپون (SLES – Sodium LaurETH Sulfate) یک سورفکتانت آنیونی پرکف است که بهدلیل تحریک پوستی، بسیاری از تولیدکنندگان بهدنبال جایگزین تگزاپون، جایگزین تگزاپون 70% و جایگزین تگزاپون 30% هستند. گزینههایی مثل SLS برای قدرت شویندگی بالا، SCS برای فرمولهای بهداشتی، CAPB برای کاهش تحریک، APG برای محصولات ارگانیک و سولفوسوکسینات برای شامپوهای ملایم، بهترین انتخابها محسوب میشوند. ترکیب این مواد میتواند کیفیت کف، ملایمت و سازگاری فرمول را حفظ کند. در مجموع، کاهش یا حذف تگزاپون باعث افزایش لطافت محصول و سازگاری بهتر آن با پوست میشود.
جهت مشاوره برای خرید تگزاپون میتوانید با کارشناسان شیمی تاپ در ارتباط باشید.
تگزاپون چیست و چرا به دنبال جایگزین آن هستیم؟
تگزاپون یا SLES یک سورفکتانت آنیونی با قدرت کفکنندگی بالا و قیمت مناسب است که در شامپوها، مایع دستشویی و انواع شویندهها نقش پایه دارد. با این حال، وجود ناخالصیهایی مثل ۱,۴-دیاکسان، احتمال تحریک پوستی و نیاز به فرمولهای ملایمتر باعث شده بسیاری از تولیدکنندگان از جایگزین تگزاپون استفاده کنند یا میزان آن را کاهش دهند. همچنین در محصولات طبیعی و ارگانیک، مصرف تگزاپون محدود یا ممنوع است.
ویژگیهای یک جایگزین مناسب تگزاپون چیست؟
یک جایگزین مناسب برای تگزاپون باید ویژگی های زیر رو داشته باشد:
- قدرت کفکنندگی مناسب داشته باشد و ساختار کف را حفظ کند.
- قدرت شویندگی کافی برای حذف چربی و آلودگی ارائه دهد.
- ملایم و سازگار با پوست باشد تا تحریک ایجاد نکند.
- با سایر سورفکتانتها سازگار باشد و نقطه کدری ایجاد نکند.
- صرفه اقتصادی داشته باشد و هزینه تولید را بیش از حد افزایش ندهد.
۵ جایگزین برتر تگزاپون (با مقایسه کامل عملکرد)
در این بخش قدرت کف، شویندگی، ملایمت، سازگاری فرمولی و هزینه هر گزینه بررسی میشود.
1. سدیم لوریل سولفات (SLS)
SLS یکی از قویترین سورفکتانتهای آنیونی است که قدرت پاککنندگی و کفسازی بسیار زیادی دارد. ساختارش ساده و اقتصادی است و به همین دلیل در فرمولهای صنعتی و شویندههای قوی استفاده میشود. با وجود کارایی بالا، تحریک پوستی آن نسبتاً زیاد است و برای محصولات ملایم توصیه نمیشود.
ویژگی عملکردی:
- قدرت کف: بسیار بالا
- شویندگی: قوی
- ملایمت: پایین
- سازگاری فرمولی: خوب
- قیمت: کمترین هزینه
بهترین کاربرد: برای شویندههایی که هدف اصلی آنها قدرت پاککنندگی زیاد است—مثل مایع ظرفشویی، شویندههای صنعتی، کفسازهای قوی و فرمولهای اقتصادی—SLS بهترین گزینه است.
2. سدیم کوکو سولفات (SCS)
از روغن نارگیل مشتق میشود و نسبت به SLS ملایمتر است، اما همچنان کف زیاد و شویندگی قابلتوجهی دارد. این ماده نقطه تعادل خوبی بین قدرت تمیزکنندگی و ملایمت ایجاد میکند و برای فرمولهای بهداشتی یک انتخاب محبوب است.
ویژگی عملکردی:
- قدرت کف: بالا
- شویندگی: متوسط رو به بالا
- ملایمت: متوسط و قابلقبول
- سازگاری فرمولی: بالا
- قیمت: متوسط
بهترین کاربرد: SCS برای شامپوها، ژلهای دوش و مایع دستشویی بسیار مناسب است؛ چون کف فراوان میدهد بدون اینکه مانند SLS پوست را تحریک کن
3. کوکامیدوپروپیل بتائین (CAPB)
CAPB یک سورفکتانت آمفوتری ملایم است که معمولاً برای افزایش لطافت فرمولها بهکار میرود. این ماده به تثبیت کف، کاهش تحریک سورفکتانتهای آنیونی و ایجاد حس لطافت روی پوست کمک میکند. اگرچه قدرت شویندگی آن متوسط است، اما نقش تقویتکننده و نرمکنندهاش بسیار مهم است.
ویژگی عملکردی:
- قدرت کف: متوسط اما پایدار
- شویندگی: متوسط
- ملایمت: بسیار بالا
- سازگاری فرمولی: عالی (کاهش تحریک سایر سورفکتانتها)
- قیمت: متوسط
بهترین کاربرد: CAPB برای محصولات کودک، شامپوهای ملایم، شویندههای پوست حساس و فومهای صورت مناسب است. در فرمولهایی که نیاز به کاهش تحریک تگزاپون یا سایر سورفکتانتها وجود دارد، CAPB بهترین مکمل و جایگزین جزئی است.
4. آلکیل پلیگلوکوزید (APG)
الیک پلی گلوکوزید یا APG از قندهای طبیعی و روغنهای گیاهی تولید میشود و یکی از سالمترین، ملایمترین و پایدارترین سورفکتانتها است. این ماده تحریک پوستی بسیار پایینی دارد و در عین حال کف متوسط اما بادوام ایجاد میکند. به دلیل منبع طبیعیاش در محصولات ارگانیک بسیار محبوب است.
ویژگی عملکردی:
- قدرت کف: متوسط
- شویندگی: متوسط
- ملایمت: بالاترین سطح
- سازگاری با فرمول: عالی
- قیمت: بالاتر از سایر گزینهها
بهترین کاربرد: APG برای محصولات طبیعی، ارگانیک، پوست حساس، شویندههای Premium و شامپوهای فاقد سولفات بهترین انتخاب است
5. سدیم لورت سولفوسوکسینات
این ماده از نظر عملکرد شبیه تگزاپون است، اما با تحریکزایی بسیار کمتر و کف نرمتر. سولفوسوکسینات نسبت به سایر سولفاتها ملایمتر بوده و در شامپوهای تخصصی و شویندههای پوست چرب کاربرد زیادی دارد. پایداری کف خوبی دارد و فرمول را لطیفتر میکند.
ویژگی عملکردی:
- قدرت کف: متوسط
- شویندگی: مناسب
- ملایمت: بالا
- سازگاری فرمولی: عالی
- قیمت: متوسط
بهترین کاربرد: این ماده برای شامپوهای روزانه، محصولات مناسب موی چرب، شویندههای صورت و ژلهای شستوشوی ملایم عملکرد بسیار خوبی دارد.
جدول مقایسه بهترین جایگزینهای تگزاپون
| ماده | قدرت کف | ملایمت | قیمت | کاربرد اصلی |
| SLS | بالا | کم | پایین | صنعتی و فرمولهای قوی |
| SCS | بالا | متوسط | متوسط | بهداشتی و عمومی |
| CAPB | متوسط | بالا | متوسط | تقویت ملایمت فرمول |
| APG | متوسط | بسیار بالا | بالاتر | محصولات طبیعی |
| سولفوسوکسینات | متوسط | بالا | متوسط | شامپو و شستوشوی ملایم |
جایگزین تگزاپون 70% چیست؟
در فرمولهایی که تگزاپون ۷۰٪ استفاده میشود، معمولاً هدف افزایش قدرت کف و شویندگی است. بهترین جایگزین تگزاپون 70%:
- SLS کف و شویندگی قویتر، اقتصادی
- SCS کف بالا + ملایمت بیشتر
- سولفوسوکسینات برای فرمولهای ملایمتر
اگر محصول اقتصادی باشد، SLS مناسبترین انتخاب است و برای مقایسه هزینهها میتوانید قیمت تگزاپون پاکسان را نیز بررسی کنید.
اگر محصول بهداشتی یا نیمهملایم است، SCS یا سولفوسوکسینات پیشنهاد میشود تا فرمول نهایی ملایمتر و سازگارتر با پوست باشد.
جایگزین تگزاپون 30% چیست؟
برای جایگزین تگزاپون 30% میتوان از چند ماده ملایمتر و سازگارتر با پوست استفاده کرد؛
- CAPB معمولاً بهترین گزینه برای کاهش تحریک و ایجاد نرمی بیشتر در محصول است.
- APG هم انتخابی عالی برای فرمولهای ارگانیک و مخصوص پوستهای حساس به شمار میرود.
در کنار اینها، سولفوسوکسینات گزینهای میانی است که هم ملایم است و هم قدرت کفزایی قابل قبولی دارد. البته در بسیاری از فرمولهای شوینده همچنان خرید تگزاپون صدفی بهدلیل ظاهر جذاب، کف مناسب و صرفه اقتصادی، انتخاب رایجی محسوب میشود.
آیا میتوان تگزاپون را کاملاً حذف کرد؟
در مورد حذف کامل تگزاپون، این کار امکانپذیر است اما تنها زمانی نتیجه مطلوب میدهد که از ترکیب چند سورفکتانت ملایم استفاده شود؛ برای مثال فرمولهایی که شامل CAPB و APG، یا ساختارهای مبتنی بر SCS همراه CAPB، و نیز ترکیب سولفوسوکسینات با بتائین هستند. نبود تگزاپون باعث افزایش هزینه مواد اولیه و تا حدی کاهش کف نهایی میشود، اما در عوض محصولی نرمتر، ایمنتر برای پوست و مناسب برای مصرفکنندگان با حساسیتهای پوستی تولید میشود.
سوالات متداول درباره جایگزینهای تگزاپون
- آیا APG بهترین جایگزین تگزاپون است؟
برای محصولات طبیعی و ملایم بله؛ اما در محصولات اقتصادی خیر. - کدام گزینه بیشترین کف را دارد؟
SLS و SCS - کدام گزینه ملایمترین است؟
APG و CAPB - آیا میتوان CAPB را بهعنوان کفساز اصلی استفاده کرد؟
بهتنهایی خیر، ولی همراه یک سورفکتانت آنیونی عملکرد عالی دارد. - آیا سولفوسوکسینات در شامپو مناسب است؟
بله، یکی از بهترین گزینهها برای شامپوهای ملایم محسوب میشود. - آیا جایگزینها کف کمتر از تگزاپون تولید میکنند؟
بعضی مثل APG کف متوسط دارند اما پایدارتر است. - آیا جایگزینها تحریک پوستی را کاهش میدهند؟
بله، بهویژه CAPB و APG - آیا میتوان چند جایگزین را باهم ترکیب کرد؟
بله، معمولاً ترکیب CAPB + SCS یا CAPB + APG بهترین نتیجه را میدهد. - بهترین ترکیب برای شامپو بچه چیست؟
APG + CAPB - کدام گزینه بیشترین سازگاری فرمولی دارد؟
CAPB و سولفوسوکسینات. - آیا SLS برای صورت مناسب است؟
خیر، تحریککننده است. - آیا SCS طبیعی محسوب میشود؟
نیمهطبیعی است و از روغن نارگیل مشتق میشود.
